// Świadczenia rodzicielskie od 1 stycznia 2016 roku

Świadczenia rodzicielskie od 1 stycznia 2016 roku


Świadczenia rodzicielskie od 1 stycznia 2016 roku

Brak ubezpieczenia chorobowego uniemożliwia m.in. osobom bezrobotnym i studentom skorzystanie z zasiłku macierzyńskiego, z tytułu porodu lub przyjęcia dziecka na wychowanie. Przez odpowiedni dla tego świadczenia okres, począwszy od 1 stycznia 2016 r., mogą oni jednak pobierać świadczenie rodzicielskie. Przyznawane jest ono, niezależnie od dochodów rodziny, w wysokości 1.000 zł miesięcznie. Trzeba jednak wystąpić ze stosownym wnioskiem, najlepiej przed upływem 3 miesięcy od zajścia okoliczności uzasadniającej przyznanie świadczenia.

Osoby uprawnione do otrzymania świadczenia:

Świadczenie rodzicielskie zostało włączone do katalogu świadczeń rodzinnych z dniem 1 stycznia 2016 r. Mogą się o nie ubiegać:

  • matka lub – w określonych przez ustawodawcę przypadkach – ojciec dziecka albo
  • opiekun faktyczny dziecka, rodzina zastępcza (z wyjątkiem zawodowej albo osoba, która przysposobiła dziecko – w razie objęcia opieką dziecka w wieku do ukończenia 7. roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego – do ukończenia 10. roku życia.

Dotyczy to zarówno obywateli polskich, jak i cudzoziemców, o których mowa w art. 1 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zamieszkujących na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

Przy czym świadczenie rodzicielskie nie przysługuje w sytuacjach, o których mowa w art. 17c ust. 9 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a więc m.in. wówczas, gdy co najmniej jeden z rodziców lub opiekunów dziecka otrzymuje zasiłek macierzyński lub uposażenie za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzyńskiego/na warunkach urlopu macierzyńskiego lub okres urlopu rodzicielskiego.

Okres otrzymywania świadczenia

Świadczenie rodzicielskie przysługuje przez okres odpowiedni dla wypłaty zasiłku macierzyńskiego za wskazane urlopy z tytułu macierzyństwa. W zależności od liczby urodzonych przy jednym porodzie lub przysposobionych/objętych opieką jednocześnie dzieci, należne jest zatem przez: 52, 65, 67, 69 lub 71 tygodni, liczonych od dnia:

  • porodu albo
  • objęcia opieką/przysposobienia dziecka – przy czym nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko odpowiednio 7. lub 10. roku życia.

Choć świadczenie wprowadzono z początkiem bieżącego roku, mogą z niego korzystać również rodzice i opiekunowie dzieci urodzonych lub objętych opieką/przysposobionych przed 1 stycznia 2016 r. W takim przypadku jednak okres jego pobierania będzie krótszy. Prawo do świadczenia może być bowiem przyznane dopiero od 1 stycznia 2016 r. do końca należnego okresu, liczonego odpowiednio od dnia porodu lub objęcia opieką/przysposobienia dziecka.

Świadczenie na wniosek

Aby jednak organ rentowy mógł ustalić prawo do świadczenia rodzicielskiego oraz podjąć jego wypłatę, osoba zainteresowana powinna wystąpić ze stosownym wnioskiem. Jego wzór został określony w załączniku nr 16 do rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2015 r. poz. 2284).

Wniosek składa się w urzędzie gminy lub miasta właściwym ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia.

Przy czym w celu pobierania świadczenia przez maksymalny przewidziany ustawą okres, wniosek powinien być złożony w terminie 3 miesięcy, licząc od dnia:

  • urodzenia lub przysposobienia/objęcia opieką dziecka, albo
  • 1 stycznia 2016 r. – gdy dziecko przyszło na świat lub zostało przysposobione/objęte opieką przed tą datą.

Opóźnienie skutkuje przyznaniem prawa do świadczenia począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek, i to pod warunkiem, że w momencie występowania o świadczenie nie minął jeszcze okres, za który może być ono wypłacane.

Wypłata świadczenia z reguły następuje nie później niż do ostatniego dnia miesiąca, za który zostało ono przyznane. W przypadku jednak złożenia wniosku w sprawie ustalenia stosownych uprawnień po 10. dniu miesiąca, świadczenia za dany miesiąc wypłaca się najpóźniej do ostatniego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym złożono wniosek.

Wysokość świdczenia

Miesięczna wysokość świadczenia rodzicielskiego wynosi 1.000 zł. Wyjątek stanowi świadczenie należne z tytułu urodzenia dziecka przez kobietę pobierającą zasiłek dla bezrobotnych. Wówczas bowiem wypłacane jest ono jednemu z rodziców w wysokości różnicy między kwotą świadczenia rodzicielskiego a kwotą pobieranego przez kobietę zasiłku dla bezrobotnych pomniejszonego o zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych.